پژوهشكده تحقيقات اسلامى
251
زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى)
فَتَحَ اللَّهُ وَ بِنا خَتَم ، و يزيدُ رَجُلٌ فاسِقٌ ، شارِبُ خَمْرِ ، قاتِلُ نَفْسٍ ، مُعْلِنٌ بِالْفِسْقِ فَمِثْلى لا يُبايِعُ مِثْلَهُ . « 1 » همچنين برخورد صادقانه امام حسين ( ع ) با جريان خبر شهادت حضرت مسلم ( ع ) و منصرف شدن مردم كوفه از همكارى با امام ( ع ) از اين قبيل است . چنانكه روشن است قضيه شهادت مسلم ( ع ) سفير امام ( ع ) و خبر بىوفايى مردم كوفه ، مطلب بسيار ناگوارى براى قافله كربلا بود . امّا امام حسين ( ع ) در نهايت صراحت و صداقت مطلب را با اطرافيان خود در ميان گذاشت و فرمود : قَدْ اتانا خَبَرٌ فَظيعٌ : قُتِل مُسْلِمُ بن عقيلُ و هانىء بن عُروة و عبدالله بن يَقْطُر ، وَ قَدْ خَذَلَنا شيعَتُنا فَمَنْ احَبَّ مِنْكُمُ الْانصِرافَ فَلْيَنْصَرْف ، ليس عليه زمام . . . « 2 » خبر ناگوار شهادت مسلم و هانى و عبدالله به ما رسيد و معلوم شد شيعيان ما ، ما را رهاكردهاند ، پس هر يك از شما كه مىخواهد برگردد بازگردد ، بر او هيچ مانعى نيست . « شيخ مفيد » ( ره ) در اين باره مىفرمايد : حسين ( ع ) شايسته نمىديد اصحابش را بدون اطّلاع از چنين حادثهاى به چنگال دشمن بيندازد . لذا اخبار كوفه را بدون كم و زياد به آنان منتقل نمود . « 3 » نمونه ديگر از صراحت و صداقت امام حسين ( ع ) ، سخنرانى شب عاشوراى اوست كه به اصحابش حوادث روز عاشورا را بيان كرد و خبر شهادت همه آنها را اطّلاع داده و از آنها خواست شبانه خيمهها و قافله را ترك كنند ؛ امّا هيچ يك از ايشان حاضر به ترك صحنه نشدند . « 4 »
--> ( 1 ) - مقتل الحسين ( ع ) ، خوارزمى ، ج 1 ، ص 267 . اى امير ! ما اهل بيت نبوت و معدن رسالتيم ، ماييم كه فرشتگان به خانه ما رفت و آمد دارند . محل نزول رحمت الهى ماييم [ عالم ] با ما آغاز گشت و با ما پايان خواهد يافت . ولى يزيد مردى است فاسق ، شراب خوار ، خونريز و متجاهر به فسق ، شخصى همچون من با شخصى چون يزيد بيعت نمىكند . ( 2 ) - الارشاد ، ج 2 ، ص 424 . ( 3 ) - همان . ( 4 ) - اعيان الشيعه ، ج 1 ، ص 600 .